Edit�r'den
GPG
IEEE 802.11a
Linux
MBSA
ODT�-B�DB web sitesi
Serbest Yaz�l�m
Tez-Dan��man Prog.
Vir�sler
CISN Ar�iv
Anket
Geribildirim


Computing & Information Services Newsletter
Kablosuz Bilgisayar Alar zerine / IEEE 802.11a Protokol
     
 

alma hayatnn, ister akademik ister i ile ilgili olsun, her gn daha ok bilgisayar ve enformasyon teknolojilerine dayanmas hareket esneklii ihtiyacn da beraberinde getirmitir. yaantsnn ve akademik yaantnn bir gerei olarak insanlar bilgiye her an her yerde eriebilmek istemektedirler. Kablosuz bilgisayar a uygulamalar tam da bu ihtiyaca cevap verecek uygulamalardr. Bu almada kablosuz bilgisayar alarndan 802.11a standardyla ilgili bilgiler aktarlacak ve 802.11b standard ile karlatrmas yaplacaktr. ncelikli olarak 802.11 ve 802.11b standartlarna gz atalm.

802.11 standard Institute of Electrical and Electronics Engineers (IEEE) tarafndan 1997 ylnda karlm bir standarttr. 802.11 standardna uygun karlan rnler Amerika'da ISM (Industry, Science, Medicine) olarak anlan, lkemizde de lisanssz olarak kullanlabilen bir bant olan 2.4 Ghz'de almakta ve 1 Mbsp'den 2 Mbps'e varan paylaml veri transfer hzna eriebilmektedir.

IEEE tarafndan standartlatrlan iki tr teknoloji bulunmaktadr: 802.11 ve 80211.b. 802.11, 2.4 Ghz bandnda FHSS (Frequency Hopping Spread Spectrum) modlasyon tekniini kullanmakta ve bu teknik ile 2 Mbps veri iletiim hzna ulalabilmektedir. 802.11 kstl bant geniliine ramen salam ve gvenli bir sistem altyaps salamaktadr. Tm bant genilii ve frekans atlama teknii kullanld iin grlt ve parazitten etkilenme olasl olduka azalmaktadr. Ayn kapsama alannda 15 eriim noktas kullanmak mmkndr. 802.11b ise yine 2.4 Ghz frekans bandnda DSSS (Direct Squence Spread Spectrum) modlasyon teknii ile 11 Mbps paylaml bant geniliine kadar kabilmektedir. 802.11'den daha ok bant genilii vaat etmesine ramen, sistem ayn frekansta alan dier sistemlerle oluabilecek parazitten etkilenme olaslna sahiptir. Bu modlasyon tekniinin kullanld sistemlerde ayn kapsama alan iinde 3 ayr kanalda e zamanl 3 ayr eriim noktas (access point) kullanlabilmektedir.

Kablosuz bilgisayar a olgusu ilk bata birka nedenden dolay yeterli derecede kabul grmedi: birincisi toplam bant geniliinin 1-2 Mbps gibi bir hzla kstl olmas, ikincisi, farkl firmalar tarafndan retilen adaptr ve eriim noktalarnn birbirleri ile uyumlu alamama problemi, ncs de bu donanmlarn pahal olmas idi. Ancak bu problemler zaman iinde zme kavutu ve bu teknoloji dnyada olduka rabet grmeye balad. ncelikle serbest rekabet ortamnda birok firmann bu standarda uygun rnler karmas fiyatlar olduka aaya ekti, 802.11b standard 11 Mpbs paylaml veri transfer hz ile Ethernet'e rakip hale geldi ve WECA'nn (Wireless Ethernet Compatibility Allience) Wi-Fi (Wireless Fidelity) sertifikasyonu ile farkl firmalarn rnleri arasndaki uyumsuz alma problemi de halledilmi oldu. Bylece kablosuz yerel alan alar gnmzdeki poplaritesini kazand.

Ancak yine de 802.11b mkemmel deil. Bunun temel nedenleri ise yle sralanabilir: daha ok video, grafik, ses arlkl hale gelen veri ortamn desteklemekten uzak bant genilii ve gerek zamanl veri iletimine olanak salayacak servis kalitesi (qos - quality of service) ve nceliklendirme (prioritization) destei bulunmamas, dier donanmlarn yaratt radyo paraziti ve gvenlik (ki bunlarn arasnda 2.4 Ghz frekansnda 1 Mpbs maksimum veri transfer hznda alan, "Personal Area Networks - PAN" uygulamalarnda kullanlan ve yakn bir gelecekte evre birimlerini birbirine kablo kullanmadan balamak iin olduka youn bir ekilde kullanlaca tahmin edilen Bluetooth kullanan donanmlar; mikro dalga frnlar ve DECT telsiz telefonlar yer almakta)

Teknolojinin son olanaklarn uygulamay kendine misyon edinmi olan Orta Dou Teknik niversitesi Bilgi lem Daire Bakanl, 1999 yl sonunda kampste bir 802.11b uygulamas balatm ve kampste geleneksel yntemlerle yerel alan ana balanmas mmkn olmayan birimlerini (Spor Salonu, Mikro Elektronik Teknolojileri, Donatm Mdrl ve Rehberlik Merkezi) noktadan noktaya kablosuz a balants yntemi ile yerel alan ana balamtr. BDB A Destek Grubu 2002 ylnda kablosuz alar ile ilgili bir deneme almas balatm ve "alma grubu" (workgroup) modunda alan bir a oluturulmutur. u an deneme amal olarak alan sistem Merkez Mhendislik binas tepesine yerletirilen bir eriim noktas ve anten ile alma grubu modunda hizmet vermektedir. 802.11b uyumlu kablosuz a kartlarna sahip tanabilir ya da sabit bilgisayarlar Merkez Mhendislik binasn gren yerlerden 3,2 km yarap iinde olmak koulu ile kablosuz balant kurabilmektedirler. Yaplan denemelerde MM binasna yakn yerlerde 4 Mbps veri transfer hzna ulalmtr. ODT BDB A Destek Grubu, bir eriim setini de balant problemi yaayan birimlerin acil durumlarda a balantsn salamak zere hazr bulundurmaktadr.

802.11 ve 802.11b standard hakknda daha geni bir perspektif salamak amacyla ksa bir zet getikten sonra yazmzn asl konusu olan ve ODT BDB A Destek Grubu olarak bu sene ierisinde uygulamasn yapmay dndmz 802.11a standard hakknda bilgi vermek istiyoruz. ( 802.11b kablosuz alar konusunda daha fazla bilgiye http://www.bidb.odtu.edu.tr/index.php?go=ng&sub=wireless adresinden ulaabilirsiniz.)

Her ne kadar 802.11a standard IEEE tarafndan 802.11b'nin problemlerini zmek iin yazlmadysa da, yukarda sraladmz nedenlerden dolay 802.11a'nn gelecekte olduka popler olacan ngrmek ok da yanl olmaz. Aslnda her iki standart (802.11b ve 802.11a) da IEEE tarafndan 1999 ylnda yaynland, ancak 802.11b piyasada ok daha abuk yer edindi. 802.11a'nn en nemli avantaj, daha fazla kapasiteye (throughput) destek vermesi ve daha fazla kanal kapasitesi olmasdr ki her iki nokta da daha fazla bant geniliine olanak salamaktadr.

802.11a'nn 802.11b'den en byk fark 2.4 Ghz ISM bandnda deil, Amerika'da U-NII (Unlicenced National Information Infrastucture) olarak anlan 5 Ghz bandnda almas ve nominal olarak 54 Gbps veri transfer hzna destek vermesidir. nemli bir fark da 802.11a'nn modlasyon teknii olarak OFDM (Orthogonal Frequency Division Multiplexing) tekniini kullanmasdr. imdi bu iki standart arasnda fark oluturan faktrleri daha detayl inceleyelim:

Daha ok bant genilii:

802.11a'nn en nemli zellii nominal olarak 54 Mbps veri transfer hzna olanak tanmasdr. Ancak "ek yk" faktrleri bant geniliinin nemli bir ksmn tketmektedir. Yonga reticilerine gre 802.11a protokolnn ulaabilecei en yksek veri transfer hz 22-26 Mbps arasnda bir deerdir. IEEE 802.11a tarifnamesinde "Turbo" ya da "2X" modu denilen bir modda daha yksek veri transfer hz olanakl olsa da - ki bu bant geniliini %25 - %50 artrmaktadr - IEEE farkl firmalar tarafndan retilen cihazlar arasndaki uyum problemi ekinceleri ile bu moda yaynlanan standarda yer vermemitir; dolaysyla sz konusu "Turbo" ya da "2X" modunda alan cihazlar arasnda bir uyum problemi bulunmaktadr.

802.11a da 802.11b gibi deiik hz seviyelerinde alabilmektedir. 802.11b 11, 5.5, 2 ve 1 Mbps veri transfer hzlarna destek verirken, 802.11a 48, 36, 24, 18, 12, 9 ve 6 Mbps veri transfer hzna destek vermektedir.
802.11a 802.11b 802.11
Standardn onaylanmas Eyll 1999 Eyll 1999 Temmuz 1997
Varolan bant genilii 300 Mhz 83.5 Mhz 83.5 Mhz
Lisanssz alma Frekanslar 5.15-5.35 Ghz, 5.725-5.825 Ghz 2.4 - 2.4835 Ghz 2.4 - 2.4835 Ghz
rtmeyen Kanal Says 4 (bina ii), 4 (Bina ii/Bina d) 3 (Bina ii/Bina d) 3 (Bina ii/Bina d)
Kanal Ba Veri Hz 6,9,12,18,24,36,48,54 Mbps 1,2,5,5,11 Mbps 1,2 Mbps
Kipleme (Modlasyon) Tr OFDM (Orthogonal Frequency Division Multiplexing) DSSS (Direct Sequence Spread Spectrum) FHSS, DSSS (Frequency Hopping Spread Spectrum)

Tablo: 802.11, 802.11b [http://www.atheros.com]

lave letme Kanallar

Daha fazla bant geniliine olanak veren bir olgu da, 802.11a'da daha fazla iletiim kanalnn bulunmasdr. 802.11b'de 2.4'ten 2.4835 frekans bandnda ezamanl operasyon iin 3 kanal mevcuttur (bu aralkta belirlenen 11 merkez frekans vardr: 2.412, 2.417, 2.422, 2.427. 2.432, 2.437, 2.442, 2.447, 2.452 ve 2.462 ancak aktif kanallar arasnda 25 Mhz boluk gerekli olduu iin genellikle 3 kanal ezamanl olarak kullanlabilmektedir (daha fazla kanal kullanld zaman parazit ve grlt olasl yksektir). 802.11a'da ise 5 Ghz spectrumunun Amerika Birleik Devletleri'nde kullanlan iki alt bandnda (5.15-5.25 ve 5.25-5.35 GHz) ezamanl operasyon iin 8 kanal mevcuttur. Her biri 20 Mhz geniliinde olan ve 52 adet tayc sinyal destekleyebilen bu 8 kanaln merkez noktalar 5.18, 5.2, 5.22, 5.24, 5.26, 5.28, 5.30 ve 5.32'dir. Varolan kanallardan bamsz olarak 802.11a herhangi tek bir kanal herhangi bir zamanda kullanabilir. Ve eer birden fazla eriim noktanz varsa ok daha fazla sayda ezamanl kullancy destekleyebilirsiniz.

802.11a'nn 802.11b'den bir dier fark da modlasyon teknii olarak Dikey Frekans Blml oullama (Orthogonal Frequency Division Multiplexing - OFDM) kullanmasdr. OFDM radyo dalgalar zerinden byk miktarda veri transferi yapmak iin kullanlan bir frekans blml oullama (fdm - frequency division multiplexing) modlasyon tekniidir. OFDM radyo sinyalini daha kk alt sinyallere blp ayn anda farkl frekanslardan alcya gnderme yntemi ile alr. OFDM sinyal iletiminde meydana gelen apraz karmay azaltan ve oklu-yol gecikme yaylmasna ve kanal grltsne tolerans tanyan bir yntemdir. Bu yzden pek ok kablosuz uygulama iin olduka uygundur.

Yukarda 802.11b iin, farkl firmalar tarafndan karlm farkl rnlerin birbirleri ile uyumlu alabilmeleri iin Wireless Ethernet Compatibility Alliance (WECA) tarafndan hazrlanan Wi-Fi sertifikasyon programndan bahsetmitik. 802.11a rnleri iin de benzer bir sertifikasyon program sz konusu ve bu da Wi-Fi5 olarak anlyor

HIPERLAN/2 Hakknda

Hiperlan/2 European Telecommunications Standard Institute (ETSI)'nin Broadband Radio Access Networks (BRAN) birimi tarafndan projelendirilen ve ETSI tarafndan kabul edilen, Avrupa'da geerli olan bir standarttr. 802.11a'ya benzer olarak 5 Ghz frekans badnda (5.15-5.35 ve 5.470-5.725 Ghz) almakta ve maksimum 54 Mbps veri transfer hzn desteklemektedir. Bu frekans band Avrupa'nn byk bir blmnde lisanssz olarak kullanlabilmektedir. Hiperlan/2 standardn desteklemek amac ile Hiperlan/2 Global Forum (H2GF) ad altnda bir forum oluturulmutur. Bu forum Hiperlan/2 standardnn yaygnlatrlmas iin almaktadr. Kurum ayn zamanda farkl firmalar tarafndan retilen donanmlarn birbirleri ile uyumlu almasn salayacaktr.

Hiperlan/2'nin 802.11a'dan en temel fark, gvenlie (isel kimlik denetimi [authentication] ve kriptolama) ve trafik nceliklendirmesine destek vermesidir - ki bu da gerek zamanl veri iletiimi olan video konferans ve ses iletimi iin byk nem tamaktadr. Bunun yan sra Hiperlan/2 Ethernet, ATM, UMTS gibi farkl birok omurga an desteklemektedir.

Referanslar

M. Suna Ylmaz

 
     
  - BAA DN -  
2002 METU CC
Design: CC - INFO